Coronakilo’s – pandemie blijkt geen keerpunt

Een grote meerderheid van de Nederlanders is tijdens de lockdown minder gaan bewegen. Dat blijkt onder meer uit onderzoek van het Radboudumc. Ook het eetpatroon verslechterde gemiddeld genomen.

De nieuwste statistieken bevestigen wat gewoontewandelaars, fietsers en hardlopers al vermoedden: de bevolking heeft de extra vrije tijd massaal niet benut om meer te bewegen. Onlangs concludeerden RIVM en GGD's uit onderzoek onder 90.000 mensen dat 53 procent van de Nederlanders (veel) minder beweegt dan voor de pandemie. Onderzoek door hoogleraar fysiologie Maria Hopman van het Radboudumc suggereert dat ook sportievelingen tijdens de lock down minder bewegen.

Vierdaagse

Hopman doet langlopend onderzoek naar de beweegpatronen van 20.000 deelnemers aan de Nijmeegse Vierdaagse en de Zevenheuvelenloop; een groot hardloopevenement in de heuvels rond Nijmegen. Bij aanvang van de coronamaatregelen zette zij onder deze groep een enquête uit. Analyse van de eerste 4.000 vragenlijsten leert dat vooral thuiswerkers aan beweging inboeten.

Zij maken het weggevallen woon-werkverkeer en de activiteit op en rond kantoor niet goed. Gemiddeld genomen bewegen de thuiswerkers twintig procent minder dan normaal. ‘Het is dus niet zo dat mensen nu na hun werk nog even een uurtje gaan fietsen om te compenseren dat ze de hele dag binnen hebben gezeten’, zegt Hopman op de website van de universiteit .

Opmerkelijk is dat ook de twee andere categorieën die Hopman onderscheidt minder bewegen: mensen voor wie de werkomstandigheden gelijk bleven en gepensioneerden. Hopman: ‘Deze gepensioneerden bewegen normaal veel doordat ze ergens naartoe gaan, of dat nu met de fiets of het openbaar vervoer is. Dat valt nu weg, en we zien ook in deze groep dat er weinig gecompenseerd wordt.’

Slaap

Lichtpuntjes zijn er ook. Een kwart van de thuiswerkers uit Hopmans onderzoek geeft aan meer slaap te pakken. Daar staat tegenover dat twintig procent van de populatie waar het RIVM over bericht, ‘meer slaapproblemen’ heeft. Wat wellicht voortkomt uit angst, somberheid, stress en eenzaamheid, waarvan een derde aangeeft meer last te hebben.

Leefstijlfactor roken geeft ook een negatieve balans. Twaalf procent geeft aan minder te roken. Daar staat echter tegenover dat 28 procent tijdens de pandemie juist vaker een sigaret opsteekt.

Voeding

Onderzoek naar het voedingspatroon in coronatijd toont eenzelfde beeld. Dat is in 73 procent van de gevallen ‘onveranderd’ noteert het RIVM. Onderzoek van het Voedingscentrum onder ruim duizend Nederlanders komt op een nog hoger percentage onveranderd (83) uit. Zeven procent gaf aan ongezonder te zijn gaan eten.

Goede kans dat het element van zelfrapportage de situatie rooskleuriger voorstelt dan ze is. Want twintig procent van respondenten gaf aan ‘meer te zijn gaan snacken en snoepen.’ Kennelijk vindt het merendeel van hen dat niet tegenstrijdig met een onveranderd voedingspatroon of ongezonder eten. Anders dan bij roken, lijkt de crisis een licht positief op het alcoholgebruik uit te werken: elf procent zegt meer, en twintig procent zegt minder dan normaal te drinken.

Ook in de categorie voeding zijn er positieve uitzonderingen. Een op die tien mensen die het Voedingscentrum ondervroeg, zeggen gezonder te zijn gaan eten sinds de coronamaatregelen van kracht werden. Belangrijkste redenen: meer tijd om gezond te koken en de behoefte de weerstand te vergroten.

Niet vanzelf

Ondanks meldingen uit de branche dat consumenten meer groenten en fruit kopen en meer biologische producten, lijkt de conclusie gerechtvaardigd dat de crisis negatief uitwerkt op de toch al matige leefstijl van de meeste Nederlanders. Maria Hopman van Radboudumc onderzoekt momenteel of haar deelnemers ook in gewicht toenemen.

Hopman sluit zich aan bij de oproep van het Nederlands Instituut voor Leefstijlgeneeskunde aan de overheid, om actiever beleid te voeren op een gezonde leefstijl. MMV gisteren berichtte daar gisteren over. De hoogleraar fysiologie dringt er op aan minstens een half uur per dag matig intensief te bewegen. Dat is ‘goed voor je weerstand en je immuunsysteem. Hoe langer de stilstand duurt, hoe moeilijker het wordt om straks weer op te starten. Dus blijf actief.’

<< Terug