Overbodige pillen aan artsen opgedrongen

Overbodige pillen aan artsen opgedrongen
vr, 08/06/2018 - 11:28
Door: jvklinken
0 reacties

Nieuwe insulinesoorten, orale antidiabetica, cholesterolverlagers en een mega-assortiment aan inhalatoren. Allemaal overbodige en onwenselijke geneesmiddelen, zegt huisarts Hans van der Linde.

Alleen al die inhalatoren zijn jaarlijks goed voor een onnodige uitgavenpost van 300 à 400 miljoen euro per jaar, becijferde Van der Linde deze week in Reformatorisch  Dagblad. De huisarts strijdt al jaren tegen de wijze waarop de farmaceutische industrie de artsenij in de luren ligt.

Universitair opgeleide artsen worden volgens Van der Linde massaal nageschoold door reclamebureaus. Farmaceutische bedrijven betalen en bepalen dat onderwijs. De verplichte nascholing van dokters levert de klandizie. Nascholing en wetenschappelijke bijeenkomsten zijn daarmee marketinginstrumenten van de industrie geworden. Een ongewenste situatie.

Op grote schaal voorgeschreven

Veel van zijn bevindingen dankt Van der Linde aan zijn vroegere lidmaatschap van het College voor Accreditatie Huisartsen. Die kan onaangekondigd visitaties uitvoeren.

“Nieuwe geneesmiddelen zijn bij gebrek aan langlopende onderzoeken op harde eindpunten altijd onbewezen veilig en onbewezen effectief. Doordat onderwijs en wetenschappelijke bijeenkomsten voor marketing worden gebruikt, worden ze toch binnen de kortste keren op grote schaal voorgeschreven”, aldus Van der Linde.

Dat kostte de afgelopen decennia wereldwijd honderdduizenden mensen het leven. De preparaten Lipobay, Avandia en Vioxx zijn bekende voorbeelden. Alleen al het in 2010 van de markt gehaalde antidiabeticum Avandia kostte volgens een officiële Amerikaanse onderzoekscommissie 47.000 mensen het leven.

Ook in Nederland vielen er doden

De omzet van Avandia piekte jarenlang boven de 10 miljard dollar per jaar. Mede door geaccrediteerde nascholing werd het middel ook in Nederland massaal voorgeschreven, hoewel het niet werd aanbevolen in de richtlijnen. Ook in Nederland vielen er dus doden door Avandia. Commercieel misbruik van onderwijs kan dus vérstrekkende gevolgen hebben.

De verplichting nascholing voor artsen levert de klandizie voor geneesmiddelenreclame. Een voorbeeld zijn cursussen over de nieuwe, peperdure cholesterolverlager Repatha. De uitkomst van wetenschappelijk onderzoek (geen toegenomen levensverwachting) wordt weggelaten. Artsen zouden Repatha moeten voorschrijven aan mensen met familiaire hypercholesterolemie zonder dat daarvoor een begin van bewijs bestaat. De overgrote meerderheid van mensen met familiaire hypercholesterolemie wordt bejaard met schone bloedvaten.

Ander voorbeeld: cursussen over nieuwe antidiabetica, zoals DPP-4-remmers, die bloedsuikers minder goed verlagen dan de bestaande middelen en die twintigmaal zo duur en niet bewezen veilig en effectief zijn. Dat alles wordt niet verteld aan de deelnemende artsen.

Geneesmiddel doet meer kwaad dan goed

“Neem ook de cursussen over de cholesterolverlager Ezetimib. Ook daarbij wordt niet verteld dat dit middel geen hogere levensverwachting laat zien. Gezien de niet geringe bijwerkingen betekent dit dat het gebruik van Ezetimib per saldo meer kwaad dan goed doet, zo het al iets goed doet.

Dan de gratis ”onlinemasterclass” over intra-uteriene anticonceptie van Bayer. Die blijkt te bestaan uit verkooppraat door een gynaecologe voor een spiraaltje van Bayer dat geen enkele bewezen meerwaarde heeft. Tegen de regels in wordt de merknaam van het spiraaltje vele malen in beeld gebracht. Dat is verboden, maar accreditering werd desondanks verleend.

De artsenorganisatie KNMG erkent dat nascholing in commerciële handen is maar ze staat machteloos tegenover een overheid die het tegenspel van farmamarketing niet of onvoldoende steunt.

Het is hoog tijd dat de nascholing van artsen weer onafhankelijk wordt van commerciële invloeden en beschikt over voldoende eigen middelen. Wie zijn bronnen van kennis en onderwijs uit handen geeft, betaalt daarvoor een hoge prijs aan dure en overbodige geneesmiddelen, aldus Van der Linde.

Beeld: wanttoknow.nl