Voeding ouderen kan beter

Voeding ouderen kan beter
wo, 28/11/2018 - 12:07
Door: jvklinken
0 reacties

Het binnenkrijgen van de juiste voeding is voor iedereen belangrijk. Bij ouderen kan het zelfs letterlijk het verschil tussen leven en dood betekenen. Daarom vragen experts er extra aandacht voor.

Te veel is niet goed maar te weinig evenmin.  Ondervoeding wordt veroorzaakt doordat de hoeveelheid spiermassa in het lichaam vermindert, waardoor de gezondheidstoestand en functionaliteit achteruit gaan, vertelt Hinke Kruizenga, diëtist-onderzoeker bij de afdeling Diëtetiek & Voedingswetenschappen van het Amsterdam UMC.

In Nederland zijn het, naast zieken, met name ouderen die veel te maken krijgen met ondervoeding. Het komt vaker voor naarmate de leeftijd stijgt. “Het percentage van ondervoede ouderen in verpleeg- en verzorgingstehuizen ligt rond de 15 tot 20 procent. Bij de ouderen die thuis wonen, ligt dat gemiddelde hoger, rond de 30 tot 40 procent.”

Dat ondervoeding in een verzorgingsinstelling minder vaak voorkomt, kan volgens Kruizenga komen doordat verzorgers daar meer alert zijn op de symptomen van ondervoeding. Voor ouderen zelf en hun omgeving kan dit lastiger zijn. Daarnaast zijn er ouderen die wat te zwaar waren en bij afvallen denken ‘"fijn". Afvallen door verlies van spieractiviteit is echter nooit goed, benadrukt Kruizenga, omdat de spiermassa hard nodig is.

Spiermassa is nodig om mobiel te blijven

Afnemende spiermassa heeft namelijk de nodige gevolgen, vertelt Michael Tieland, senioronderzoeker aan de Hogeschool van Amsterdam. “Spiermassa is nodig om mobiel te blijven, om op te kunnen staan uit een stoel of om naar de winkel te kunnen gaan. Deze spiermassa gaat bij iedereen achteruit naarmate men ouder wordt. Als het verlies echter te groot is, kan iemand niet meer goed functioneren.” Dit zorgt ervoor dat mensen minder zelfredzaam zijn en dat zij in een vicieuze cirkel terechtkomen. Een lage spiermassa veroorzaakt laag functioneren, waardoor men minder beweegt, dat een verder afnemende spiermassa tot gevolg kan hebben.

Dat met name veel ouderen kampen met afnemende spiermassa en ondervoeding komt onder andere doordat zij vaak lijden aan diverse ziektebeelden, zoals dementie of lichamelijke ongemakken, waardoor zij inactiever zijn. Tieland: “Bij spieren is het echt: if you don’t use it, you lose it (als je ze niet gebruikt, verlies je ze). Dit gaat op voor veel ouderen, omdat zij niet voldoen aan de richtlijn van 30 minuten matig bewegen per dag en twee keer per week krachttraining.” Daarnaast zorgen ziekte en ouderdom veelal voor verminderde eetlust en veranderende smaak, en kunnen rouw en verwerking, na bijvoorbeeld het verliezen van een partner, het eetpatroon beïnvloeden.

Zorg voor voldoende eiwitten

Doordat spiermassa wordt opgebouwd door eiwit, is het van groot belang dat mensen hier voldoende van binnenkrijgen. Met name als de jaren vorderen en de spierafbraak sneller verloopt, is dit erg belangrijk. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor eiwit is 0,8 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag, legt Tieland uit. “Veel voedingswetenschappers stellen echter dat dit onvoldoende is, en dat men voor behoud van spiermassa 1,2 tot 1,5 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht binnen moet krijgen.”

Per maaltijd moeten ouderen dan dus 20 tot 30 gram eiwit tot zich nemen. Deze kunnen zij halen uit melkproducten, vlees/vis, peulvruchten en granen. Omdat bij veel oudere mensen voeding zelf niet direct de oorzaak van de ondervoeding is – dit is bijvoorbeeld gelinkt aan een ziektebeeld of inactiviteit – is goede voeding alleen niet het antwoord op ondervoeding. Kruizenga: “Het moet gaan om de combinatie van goed eten en voldoende beweging. Deze twee zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het draait om de spieren, die gemaakt worden door voeding en in stand worden gehouden door activiteit.”

Ontleend aan Mijn Gezondheidsgids. Voor het hele artikel lees hier.

Beeld: jemandistda.de