‘Vegetarische voedingswijzen kunnen het risico op verschillende kankers beïnvloeden.’ Dat concludeert een internationaal onderzoeksteam uit de lotgevallen van 1,8 miljoen deelnemers aan negen prospectieve onderzoeken, uitgevoerd in de VS, India, Groot Brittannië en Taiwan. ‘De grootste studie naar dit thema tot nu toe.’
Naast vegetariërs, rapporteert het artikel in British Journal of Cancer ook over pescotariërs (geen vlees, wel vis), veganisten (helemaal geen voedsel van dierlijke oorsprong) en gevogelte-eters. Voor een aantal van de zeventien kankertypen waar de onderzoekers naar keken waren er, na een gemiddelde opvolgduur van 16 jaar, statistisch significantie verbanden zichtbaar.
Zo hadden vegetariërs een lager risico op alvleesklierkanker (21 procent lager), borstkanker (9 procent), prostaatkanker (12 procent), nierkanker (28 procent) en multiple myeloom (31 procent). Pescotariërs lieten lagere risico’s zien bij darm- (15 procent), borst- (7 procent) en nierkanker (27 procent). De deelnemers die geen rood vlees maar wel gevogelte aten, hadden een 7 procent lager risico op prostaatkanker.
In twee gevallen kwamen er hogere risico’s uit de bus. Onder veganisten lag het darmkankerrisico 40 procent hoger en vegetariërs hadden een 93 procent hoger risico op plaveiselcarcinoom van de slokdarm. Hoewel niet significant tendeerden ook de kip- en viseters bij deze vorm van slokdarmkanker naar hogere risico’s. De onderzoekers voeren behalve mogelijke erfelijke factoren geen verklaring aan. Het hoge risicocijfer baseert zich overigens op slechts 31 gevallen. Onder de vleeseters waren er 1.222 gevallen. Bij de adenovariant van slokdarmkanker (2.041 onder vleeseters) tendeerden vegetariërs (12 gevallen) en pescotariërs (10 gevallen) juist naar een lager risico. Zie voor alle resultaten de tabellen onderaan de tekst.
Hoewel de uitkomsten over de verschillende bevolkingscohorten geen grote verschillen vertoonden, waarschuwen de onderzoekers voorzichtig te zijn met het generaliseren van de uitkomsten. Met name het darmkankerrisico roept vragen op.
De rol van calcium bij darmkanker
‘De afwezigheid van een lager risico onder vegetariërs schijnt inconsistent met een nadelige impact van rood en bewerkt vlees’, merken de onderzoekers op. ‘Maar daarbij moet aangetekend worden dat de consumptie van bewerkt vlees onder de vleeseters tamelijk laag was. Van een mediane 2 gram per dag in Tzu Chi Health Study tot 20 gram per dag in EPIC-Oxford, met een mediane consumptie over de cohorten van ongeveer 16 gram per dag.’ Afgezet tegen de consumptie van bewerkt vlees in de algemene bevolking van Groot Brittannië is dat precies de helft.
Lastiger te verklaren is het aanzienlijk hogere darmkankerrisico onder de veganisten. De onderzoekers manen echter tot voorzichtigheid omdat de uitkomsten gebaseerd zijn op slechts 93 incidenten in zeven studies in Groot Brittannië en de VS. Daar komt bij dat in vijf van deze studie het aantal veganisten met darmkanker kleiner was dan tien.
Weliswaar verloor deze uitkomst haar statistische significantie als de gevallen uit de eerste vier jaar buiten de analyse gehouden werden. Maar toch: ‘De waargenomen toename van het risico is niet verenigbaar met de voorspelde afname als gevolg van de afwezigheid van vlees in het dieet.’ Met andere woorden, je zou verwachten dat het afzien van rood en bewerkt vlees het darmkankerrisico doet afnemen, niet toenemen. Daar komt nog bij dat de alcoholconsumptie – een risicofactor voor darmkanker – onder de veganisten stelselmatig tot de laagste behoorde. Terwijl ze meeste volle granen en voedingsvezel (lees: groenten en fruit) aten; wat normaal gesproken geassocieerd is met een lager risico op darmkanker.
Blijft over: de zuivel. ‘Veganisten consumeren geen zuivel en in alle cohorten waarvan de nutriëntendata beschikbaar was, hadden veganisten de laagste innames van calcium. Van 328 milligram per dag tot 686, met een gemiddelde inname van 590 milligram per dag. Wat laag is in vergelijking tot de referentie-inname van 700 mg/d in de Britse bevolking.’
Het IARC stelt dat calcium uit voeding en supplementen ‘waarschijnlijk’ beschermt tegen darmkanker. En in één van de grote cohortstudies had calcium de sterkste link met darmkanker. ‘Dus het hogere risico voor darmkanker onder veganisten zou het gevolg kunnen zijn van hun lage gemiddelde inname van calcium.’ Daarnaast stellen de auteurs dat een lage inname van andere nutriënten ‘zoals langeketen omega-3 vetzuren ook betrokken kunnen zijn.’
Results were only reported for diet groups with ≥10 incident cases across all cohorts. Pooled multivariable-adjusted hazard ratios and 95% confidence intervals. The models were stratified by sex and by region or method of recruitment. Covariates in the multivariable-adjusted models were: living with a partner (yes, no), educational status (less than secondary/high school, secondary/high school or equivalent, university degree or equivalent), ethnic group (Asian, Black, Hispanic, White, other), study and sex-specific height categories (women in UK and USA cohorts: <160, 160–164.9, ≥165 cm; women in Asian cohorts: <150, 150–154.9, ≥155 cm; men in UK and USA cohorts: <175, 175–179.9, ≥180 cm; men in Asian cohorts: <163, 163–167.9, ≥168 cm), cigarette smoking history (never, previous, current <10 cigarettes/day, current 10–19 cigarettes/day, current ≥20 cigarettes/day, current unknown number of cigarettes), tobacco chewing (in CARRS-1 only; never, previous, current), physical activity (highly active, moderately active, inactive), alcohol intake (0.0, 0.1–9.9, 10.0–19.9, ≥20.0 g/day), history of diabetes (yes, no), parity (nulliparous, parous), ever used hormone replacement therapy (yes, no), and BMI (<20.0, 20.0–22.4, 22.5-24.9, 25.0–29.9, ≥30.0 kg/m2). For all variables, a further category of unknown was included.
Bron: British Journal of Cancer Vegetarian diets and cancer risk: pooled analysis of 1.8 million women and man in nine prospective studies on three continents
Lees ook: Hoezo, dikkedarmkanker voorkomen met melk?
100 jaar worden met een vegetarisch dieet
Foto: Pexels
MMV maakt wekelijks een selectie uit het nieuws over voeding en leefstijl in relatie tot kanker en andere medische condities.
Inschrijven nieuwsbrief
