Ruim honderd Australische senioren deden zich een maand lang te goed aan vier verschillende voedingswijzen. Daarmee bevestigden ze dat de ‘biologische leeftijd’ zich in korte tijd laat verlagen. Maar ook dat het soort koolhydraten en de hoeveelheid eiwitten er meer toe lijken te doen dan de afkomst van de eiwitten.
De deelnemers waren 65 tot 75 jaar oud en relatief gezond. Dat wil zeggen: ze hadden geen kanker, diabetes, lever- of nieraandoeningen. Maar ze waren biologisch gezien wel wat ouder dan hun kalenderleeftijd. Het model dat onderzoekers gebruikten om de biologische leeftijd te berekenen (de Klemera-Doubal Methode) werkt op basis van een kleine twintig biomarkers, waaronder bloeddruk, gewicht, het ontstekingseiwit CRP en allerlei andere bloedwaarden. Een andere werkwijze dus dan een ‘epigenetische klok’ waarover MMV eerder berichtte.
Wat betreft macronutriënten was alleen de hoeveelheid eiwitten in alle groepen gelijk: 14 procent van het dagelijkse aantal calorieën. Dat is niet veel en niet weinig. Voor een man van 70 kilo met een energiebehoefte van 2.000 calorieën, komt dat neer op een gram eiwitten per kilo lichaamsgewicht. De aanbeveling voor eiwitten varieert van 0,8 gram voor normaal bewegende volwassenen tot 1,4 gram voor mensen die intensief sporten.
Verschil was er wel in de oorsprong van eiwitten. In twee van de groepen was de verhouding plantaardig/dierlijk half-om-half (‘omnivoor’), in de andere twee was de verhouding 70/30 (‘pro-vegetarisch’). Van beide smaken waren er varianten die hoog in vet waren (circa 40 procent) of juist hoog in koolhydraten (53 procent).
Koolhydraten
Behalve de deelnemers in de omnivore hoog-vetgroep hadden alle groepen na vier weken hun biologische leeftijd ongeveer in dezelfde mate verbeterd, rapporteren de onderzoekers van de universiteit van Sidney in Aging Cell. Al bereikten de uitkomsten alleen in de omnivore hoog-koolhydraatgroep statistische significantie.
Die waarneming laten de auteurs vergezeld gaan met een waarschuwing: ‘De koolhydraten in de diëten waren strikt gecontroleerd en bestonden hoofdzakelijk uit complexe koolhydraten, afkomstig van volwaardige, minimaal bewerkte bronnen. Daarom kun je onze bevindingen niet doortrekken naar voedingspatronen die veel geraffineerde of eenvoudige koolhydraten bevatten, die kunnen net andere metabole effecten oproepen.’
Het uitblijven van een gunstige score in de omnivore hoog-vetgroep komt volgens de auteurs omdat dit voedingspatroon het meest leek op wat de proefpersonen gewend waren. Dat is enigszins in tegenspraak met wat de onderzoekers in een eerdere publicatie over deze studie schreven.
Modellen en de werkelijkheid
Oorspronkelijk was het eetexperiment niet uitgedacht om het algoritme van de KDMethode te testen, maar in de eerste plaats om het effect op voedselinname en ‘eiwithonger’ (in de vorm van FGF-21 concentraties) na te gaan. Daarnaast ging het om de effecten op gewicht, buikomvang, fysiek functioneren (onder andere gemeten via sit-to-stand test) cardiometabole biomarkers, metaboloom, darmmicrobioom en korteketenvetzuren.
In een eerdere editie van Aging Cell rapporteren de onderzoekers dat het voedsel dat de deelnemers kregen afweek van het standaard Australische voedingspatroon, dat zich kenmerkt door een groot aandeel ultrabewerkte voedinsmiddelen.
De gezondere studiekost deed onder alle dieetgroepen de concentraties korteketenvetzuren en FGF-21 toenemen. Daarnaast verbeterde lichaamssamenstelling, en –functie en cardiometabole biomarkers. In de twee groepen met een groter aandeel plantaardige eiwitten in de voeding daalde bovendien de diastolische bloeddruk, het totale cholesterol en de bloedsuiker.
‘Overgaan naar een dieet dat rijk is aan fruit, groenten, vezels en matig in eiwitten (de 14 procent eiwitten betekende een aanzienlijke daling – red.) was geassocieerd met verbeterde markers voor gezondheid op oudere leeftijd’, concludeerden de onderzoekers destijds. ‘Met toegevoegde voordelen van de pro-vegetarische diëten.’
Beeld: Pexels
MMV maakt wekelijks een selectie uit het nieuws over voeding en leefstijl in relatie tot kanker en andere medische condities.
Inschrijven nieuwsbrief
